Article

29.01.2020

BlueChem zet samen met onze bank in op duurzame chemie

Groeibedrijven helpen om duurzame innovaties te ontwikkelen voor de chemie van de toekomst. Dat is het doel van incubator BlueChem. Leentje Croes en Jeroen Vangindertael vertellen over dit unieke initiatief.

BlueChem is de eerste onafhankelijke incubator in Vlaanderen - en ver daarbuiten - die zich specifiek toespitst op innovatie en ondernemerschap in duurzame chemie. In hun gloednieuwe gebouw op het eco-effectief en watergebonden bedrijventerrein Blue Gate Antwerp zal een uniek ecosysteem huizen van starters, kmo’s, kennisinstellingen en enkele grote wereldspelers. Leentje Croes, bio-ingenieur chemie en bioprocestechnologie, is sinds 1 januari 2019 manager van BlueChem. Jeroen Vangindertael, doctor in de chemie en biotechnologie, is expert ter zake bij het Sustainable Business Competence Centre van BNP Paribas Fortis, dat een partnership aanging met BlueChem. Als je hen over de plannen van BlueChem hoort vertellen, kan je niet anders dan zelf ook enthousiast worden – zelfs als leek in de chemie.

Hoe is BlueChem ontstaan?

Leentje: “In 2012 merkte men bij essenscia, de Belgische sectorfederatie van de chemische industrie en  de life sciences, dat disruptieve innovatie vaak van start-ups kwam. Die zin voor innovatie wilden ze stimuleren door die start-ups te ondersteunen. Dus werd er van 2012 tot 2014 een eerste haalbaarheidsstudie uitgevoerd, die vertrok vanuit de vraag ‘Wat is er nodig om die bedrijven te helpen en de sector van de chemie en de kunststoffen succesvol te houden?’. Want onze sector is heel belangrijk voor de tewerkstelling en welvaart in België. Dankzij de haalbaarheidsstudie rijpte het idee van een incubator. Tijdens een vervolgstudie, van 2014 tot 2016, werden de puntjes op de i gezet: het thema ‘duurzame chemie’ werd aan de incubator gekoppeld, er werd een financieel plan opgesteld, enzovoort. En in 2017 was BlueChem geboren!”

Jeroen: “De tijd was rijp om dit model in de chemie uit te rollen. Essenscia is ook de sectorfederatie van de life sciences en daar zien we al langer dat grote bedrijven biotech start-ups ondersteunen of in huis nemen. Enerzijds om op te volgen wat ze doen en hen eventueel later samenwerkingen aan te gaan, anderzijds ook om innovatie te versnellen en er voeling mee te houden. En in de sector van de chemie en kunststoffen was er een grote schat aan gevestigde bedrijven, maar een levendig ecosysteem van starters ontbrak nog.”

Waarom is duurzame chemie belangrijk?

Leentje: “De wetenschappelijke innovatiekracht van de chemiesector is essentieel voor de duurzame ontwikkeling van onze planeet. Bij BlueChem zien we duurzame chemie als dé industrie van de 21ste eeuw en als de gangmaker van een circulaire economie. Bovendien levert de chemie cruciale innovaties en producten voor een succesvolle aanpak van de klimaatuitdaging.”

Jeroen: “Er wordt snel kritiek gegeven op de chemiesector, omdat hij niet duurzaam genoeg zou zijn. Maar iedereen gebruikt de ontwikkelingen uit de chemie in zijn dagelijkse leven. Er bestaat bijvoorbeeld zo goed als geen enkel technologisch product waar niks van plastic inzit, dat is bijna onmogelijk. Het onderzoek naar nieuwe batterijen dat nu verricht wordt, dat is ook chemie. De biodegradeerbare verpakkingsmaterialen in de supermarkt, die komen tot stand door complexe scheikunde. En bij recyclage komt ook heel veel ontwikkeling kijken. In de transitie naar een meer duurzame chemie is een incubator zoals Bluechem een perfect model”

Leentje: “Ook een smartphone zit vol materialen die door de chemiesector gemaakt worden. De ontwikkelingen uit de chemie hebben een cascade-effect op heel veel aspecten van het dagelijkse leven, maar mensen zijn zich daar niet van bewust.

Met BlueChem willen we het beeld dat mensen van de chemiesector hebben, bijschaven. We willen het brede publiek al het moois tonen dat mogelijk gemaakt wordt door chemie.”

Wat heeft BlueChem sinds zijn oprichting al verwezenlijkt?

Leentje: “In 2017 werd het subsidiedossier voor het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) - voor het financieel ondersteunen van onze bouw - opgemaakt, ingediend en goedgekeurd. Een belangrijke mijlpaal! Eind 2018 startte de bouw en op 5 februari 2020 staat de voorlopige oplevering gepland

Een jaar geleden bestonden we enkel op papier… en nu staat er een state-of-the-art gebouw met alle mogelijke voorzieningen die starters nodig zouden kunnen hebben.

Er is dus al heel wat verwezenlijkt. We hebben ook partnerships afgesloten, niet alleen met BNP Paribas Fortis, maar ook met Deloitte, Deloitte Legal en Port of Antwerp. En binnenkort nemen de eerste huurders hun intrek in ons gebouw: Arpadis, Catalisti, Creaflow, InOpSys, Triple Helix, Vito en daarnaast ook de grote bedrijven BASF, Borealis en Ineos. Dat samenspel van kleine en grote bedrijven zorgt voor een interessante dynamiek binnen het ecosysteem. De doelstelling van ons eerste werkingsjaar, een bezettingsgraad van 20%, was 4,5 maanden voor de opening al bereikt.”

Jeroen: “In december 2019 werd ook het BlueChem Kickstart Fund opgericht, een investeringsfonds van ongeveer 3 miljoen euro dat ter beschikking gesteld wordt door stad Antwerpen. Dat fonds geeft de BlueChem-huurders een financiële duw in de rug, tot  700 euro/m², bij de inrichting van hun labo’s.”

Wat kunnen BlueChem en BNP Paribas Fortis voor elkaar betekenen?

Jeroen: “Onze bank heeft een heel breed netwerk en we zien ook zowat alle start-ups in België, enerzijds via ons netwerk van Innovation Hubs, anderzijds omdat we via Private Equity investeren in zeer veel universiteitsgeliëerde spin-off-fondsen. Het idee is ook dat we in heel België mee promotie gaan voeren voor BlueChem. Via onze Innovation Hubs hebben we veel ervaring met businessplannen voor start-ups die willen evolueren naar een scale-up. We kunnen bedrijven daar dus zeker bij ondersteunen. Chemie is natuurlijk ook een investeringsintensief gegeven. Die start-ups zullen vroeg of laat kapitaal of schulden nodig hebben om hun groei te financieren. Het is duidelijk dat de bank daarin een rol te spelen heeft. Voor ons is het ook interessant om die bedrijven van in het begin mee op te volgen, zodat we goed begrijpen waar zij mee bezig zijn. Wanneer er dan een financieringsvraag komt, kunnen we snel schakelen. Vanuit die optiek zullen ook Conchita Vercauteren van het BC Antwerpen Stad en ikzelf in de Advisory Board van Bluechem zetelen.”

Leentje: “Hoewel we nog in de opstartfase zitten, hebben we het voorbije jaar samen toch al wat kunnen verwezenlijken. BNP Paribas Fortis treedt op als ambassadeur voor BlueChem en draagt bij aan onze naambekendheid bij start-ups en in het algemeen. Dat opent natuurlijk deuren voor ons. Wij hebben ook al enkele start-ups in contact gebracht met het kantoor in Antwerpen, omdat ze vragen hadden rond de oprichting van hun vennootschap of de overbrenging van hun bedrijf uit het buitenland. Bij BNP Paribas Fortis kregen ze het nodige advies.”

Welke plannen hebben jullie voor de toekomst?

Leentje: “Als de huurders ingetrokken zijn en onze officiële opening op 28 april achter de rug is, gaan we focussen op de dagelijkse ondersteuning van onze huurders. Dat kan gaan van administratief advies tot het zoeken van de juiste partners binnen ons netwerk. Ook seminaries organiseren met BNP Paribas Fortis behoort tot de mogelijkheden.”

Jeroen: “We zijn bij BNP Paribas Fortis ook heel enthousiast over de toekomst van BlueChem. België en meer specifiek Antwerpen zijn al heel lang topspelers in de chemische industrie. Het is mooi om te zien dat ze op hetzelfde elan verdergaan en nu ook een voorloper worden in de duurzame chemie.”

Hoever staat uw onderneming op het vlak van duurzaamheid?

Doe een snelle check-up

Article

13.05.2019

Bank steunt eerste duurzame chemie-incubator

Start-ups en groeibedrijven in de chemie die duurzaam innoveren en zo een antwoord bieden op de milieuproblematiek, kunnen weldra rekenen op de steun van de incubator, BlueChem, én de expertise van onze bank.

De chemische industrie, een belangrijke en strategische sector voor de Belgische economie, heeft de voorbije jaren al heel wat inspanningen gedaan op het gebied van duurzaamheid. Toch staat de chemiesector, net zoals de ganse samenleving, voor grote uitdagingen in de omschakeling naar een circulaire economie en het ontwikkelen van oplossingen voor de klimaatuitdaging. Duurzame innovatie is daarbij het sleutelwoord. Dat is precies de ambitieuze doelstelling van BlueChem, de allereerste incubator voor duurzame chemie.

Duurzame innovatie

Duurzame chemie focust op innovaties die ecologisch en economisch nut combineren. Denk aan betere recyclagetechnieken om duurzame metalen uit afval te halen, biodegradeerbare plastics, de vervanging van bepaalde stoffen in bestaande materialen of het vergroenen van een chemisch productieproces. Voor dat laatste werd in 2018 nog de Nobelprijs Chemie uitgereikt: onderzoekers ontwikkelden enzymen van biologische oorsprong ter vervanging van toxische stoffen die de chemische industrie momenteel gebruikt, maar die achteraf vernietigd moeten worden. BlueChem zal zich op dat soort ontwikkelingen toeleggen in samenwerking met de overheid, industrie en kennisinstellingen.

Tijd, durf en geld

In de chemiesector is het niet evident om veelbelovende innovaties te laten doorgroeien tot nieuwe ondernemingen. Het kost veel tijd, durf en geld om van een labosetting naar een industriële productieschaal te evolueren. BlueChem wil starters en groeibedrijven helpen met een aangepaste infrastructuur en dienstverlening, financiële ondersteuning en directe toegang tot een uitgebreid netwerk van sectorexperten. Gezien het succes van dergelijke incubators in de digitale en farma-industrie, was het een kwestie van tijd vooraleer er ook een eerste duurzame chemie-incubator zou komen.

WB_Art_BlueChem_signature

Didier Beauvois, Head of Corporate Banking, BNP Paribas Fortis en Frank Beckx, Voorzitter Raad van Bestuur, BlueChem

Vinger aan de pols

Het project zal circa 11 miljoen euro kosten en kan, naast BNP Paribas Fortis als exclusief participerende bank, rekenen op de steun van de Europese en Vlaamse overheid voor respectievelijk 3,4 miljoen en 868.397 euro. De stad Antwerpen investeert 4 miljoen euro. De bijdrage van BNP Paribas Fortis bestaat voornamelijk uit het aanbrengen van expertise in de sector van lifesciences, de ondersteuning van innovatieve start-ups en scale-ups en het ter beschikking stellen van haar uitgebreide netwerk.

Zo werken grote en kleine spelers in de chemie samen aan initiatieven rond duurzame innovatie, en houdt onze bank haar vinger aan de pols. Onze expert ter zake, Jeroen Vangindertael  zal in de adviesraad zetelen. BNP Paribas Fortis zal zo zijn rol spelen in het financieel ondersteunen van innovatieve start-ups via haar Innovation Hubs en in het ontwikkelen van duurzame bedrijfsactiviteiten via haar Sustainable Business Competence Centre.  

Een beloftevol partnership

De oprichting van een incubator voor duurzame chemie, startte als een initiatief vanuit sectororganisatie Essenscia. Ondertussen kan BlueChem ook rekenen op belangrijke partners zoals consultancybureau Deloitte, advocatenkantoor Laga en de Port of Antwerp. Op 13 mei tekent BNP Paribas Fortis, als enige bank, zijn partnership met BlueChem dat van start zal gaan in 2020, op het klimaatneutrale bedrijventerrein Blue Gate Antwerp in de haven van Antwerpen, een van de grootste chemieclusters ter wereld.

Didier Beauvois, Hoofd BNP Paribas Fortis Corporate Banking: “Wij zijn erg trots partner te mogen zijn van BlueChem, dat net zoals onze bank duurzame ontwikkeling en open innovatie hoog in het vaandel draagt. We stellen met plezier ons netwerk en onze expertise ter beschikking van deze voor ons land erg belangrijke industrie. Want als de chemische sector zijn ecologische voetafdruk vermindert, dan heeft dit meteen een belangrijke impact op het klimaat.”

Ontdek wat het Sustainable Business Competence Centre voor u kan doen
https://ondernemingen.bnpparibasfortis.be/nl/sustainablebusiness?tags=sustainable-business

Article

14.01.2020

De centrale partner op uw weg naar duurzame verandering? Uw bank!

Waarom zet een bank in op duurzaamheid? Het antwoord op deze vraag ligt voor de hand: bedrijven – de klanten van de bank – hebben meer dan ooit nood aan ondersteuning bij hun omschakeling naar duurzaamheid.

"Er is geen plan B, want er bestaat geen planeet B", zo verklaarde Ban Ki-moon tijdens de klimaatweek in New York in september 2014. De woorden van de voormalige secretaris-generaal van de Verenigde Naties zijn blijven hangen omdat ze de situatie perfect samenvatten: de enige optie is 'in actie schieten'. Er wordt verwacht dat iedereen zijn steentje bijdraagt aan deze verandering. Ook de banken dus! Ze hebben ook een goede reden: banken willen dat hun kostbare klanten het goed blijven doen en vooral ... dat ze klant blijven. Vanuit dit gemeenschappelijke belang wil de bank bedrijven ondersteunen in hun omschakeling naar duurzaamheid. Maar de rol van de bank gaat verder dan dat.

Centrale positie

Volgens de VN zullen er gigantische investeringen nodig zijn om de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (DOD's) tegen 2030 te halen. Het gaat om een jaarlijkse investering van 5.000 tot 7.000 miljard dollar. Wie is er beter geschikt voor deze uitdaging dan de financiële sector? De bank 'kent' en ondersteunt alle huidige marktspelers, van de publieke sector, kmo's, corporates, start-ups, ngo's tot de gezondheidssector, het onderwijs en particulieren. Ze bevindt zich in het hart van de economie en is meer dan ooit de motor die verandering op gang trekt. Haar missie? Deze omschakeling voor de hele maatschappij ondersteunen met een bijzondere focus op bedrijven die inzetten op duurzame verandering om de milieu-uitdagingen aan te pakken.

De drie pijlers van een 'duurzame' bank:

  1. Expertise: een bank is meer dan alleen maar bankier!
  2. De taak van een bank is uiteraard advies geven. Door de jaren heen heeft ze medewerkers bijeengebracht die echte specialisten in duurzaamheid zijn. Ze sensibiliseert bedrijven voor een noodzakelijke verandering en begeleidt hen gedurende het hele proces. Concreet betekent dit dat ze managers de risico's van 'niets doen' doet inzien. Ze helpt hen de opportuniteiten te grijpen die op hun pad komen dankzij een 'duurzaam' businessmodel. In haar missie dient de bank rekening te houden met de behoeften en maturiteit van elke marktspeler. Dit vertaalt zich onder andere door:

    • het delen van kennis en inzichten rond duurzaamheid, klimaatverandering, milieu-uitdagingen, ecologische verandering, enz.;
    • strategische denkwijzen binnen bedrijven te introduceren, te ondersteunen en aan te sturen;
    • de technische haalbaarheid van een project in eender welke activiteitensector te begrijpen en te analyseren (nieuwe technologieën, koolstofvrije economie, life sciences, circulaire economie, smart cities, enz.).
  3. Middelen: financiële ondersteuning van verandering
  4. Duurzaamheid vergt enorme investeringen. De bank is dan ook de ideale partner om de financiële kant van een strategische omschakeling voor haar rekening te nemen. Na een eerste fase waarin alle technische aspecten aan bod komen, zal de bank de vastgelegde plannen valideren en de managers begeleiden bij het financiële luik. Met andere woorden: welke middelen zijn er nodig? Welke financieringsopties zijn het best geschikt? Deze benadering biedt bedrijven een maximale gemoedsrust tijdens de overgang omdat er vanaf het begin rekening wordt gehouden met alle risico's, dus ook de financiële. Nog een belangrijke missie van de bank? Ze werkt als een 'katalysator' voor bedrijven die al verder staan in hun proces naar duurzaamheid om een stapje hoger te klimmen.

  5. Netwerken: samen staat u sterker
  6. Netwerken is de sleutel tot een duurzame verandering. Wie kan alle marktspelers beter samenbrengen dan de bank? Networking is dus essentieel om:

    • ervaringen te delen;
    • best practices te verspreiden;
    • innovatieve oplossingen in de kijker te plaatsen door de toegang tot bepaalde 'duurzame' nieuwe technologieën voor meer bedrijven financieel mogelijk te maken;
    • goedlopende kleinschalige projecten op grotere schaal te helpen doorvoeren.

Onze experten van het Sustainable Business Competence Centre
begeleiden u tijdens uw duurzame transitie.
Aarzel niet om hen te contacteren!
Article

18.07.2016

Disruptive innovation: J.S. Bach versus The Rolling Stones

Gevestigde bedrijven doen aan incrementele innovatie, start-ups aan disruptieve innovatie. Het is een gevecht tussen Goliath en David, en we weten intussen wie dat gewonnen heeft.

Stel u een malse wei voor, onder een zalig lentezonnetje. Twee professionele muzikanten, netjes in het pak, spelen de Sonate voor fluit en klavecimbel van Johann Sebastian Bach. Plots worden die lieflijke klanken ruw aan flarden gereten door een elektrische gitaar. Het is de beroemde riff uit Start Me Up, de hit van The Rolling Stones. Wanneer ook de bas en de drums invallen, gaan de klassieke klanken ten onder in een orgie van elektrisch versterkte instrumenten. Op de doorgroefde tronie van Keith Richards verschijnt een gemene grijns.

De fantastische muziek van J.S. Bach staat hier symbool voor de gevestigde ondernemingen. Hun aanpak is doordacht, hun producten zijn af. Ze hebben een jarenlange band van vertrouwen met hun klanten opgebouwd. Zo kunnen ze nog heel lang doorgaan, denkt iedereen. Is de muziek van The Rolling Stones even fantastisch als die van Bach? Daar kan over gediscussieerd worden. Ze is in elk geval ánders. Ruig, minder afgelikt, mikkend op directe impact. En zeker niet minder commercieel. De rocksongs van Jagger en Richards staan hier symbool voor de jonge start-ups. Die verstoren de rust van de gevestigde ondernemingen en halen soms zelfs de grootste spelers onderuit.

Spelen volgens andere spelregels

The Rolling Stones waren innovatief. Ze stopten oude blues in een hip jasje, cultiveerden bewust hun imago van stoute jongens en maakten dankbaar gebruik van de massamedia om zichzelf op de markt te zetten. Ze waren disruptief - verbrekend en verwoestend - avant la lettre. Natuurlijk maakt ook de sector van de klassieke muziek gebruik van moderne opname- en distributietechnieken. Maar dat is eerder incrementele innovatie, een geleidelijke verandering. Het product zelf evolueert niet zoveel meer. Het verschil tussen die twee begrijpen - incrementele en disruptieve innovatieve - is van levensbelang voor ondernemingen, stelt Cedric Donck, business angel en oprichter van de Virtuology Academy.

“Gevestigde ondernemingen doen aan incrementele innovatie. Ze verbeteren hun producten of diensten stap voor stap, maar blijven in hetzelfde businessmodel bezig. In de hotelsector wil dat zeggen: we zorgen dat onze kamers wifi hebben, dat we op TripAdvisor staan, dat we een aantrekkelijke website hebben, ... 

Start-ups doen aan disruptieve innovatie. Ze spelen volgens andere spelregels. Denk maar aan Airbnb. Of neem de banken. Die proberen elkaar de loef af te steken met apps en andere digitale innovaties. Dat is nodig, maar het volstaat niet. Disruptieve spelers als Lendio lenen ‘peer to peer’ geld aan bedrijven, zonder dat er een klassieke bank aan te pas komt. Die ‘Uberisatie’ duikt overal op. Disruptieve innovatie is niet te stoppen.”

Hoe anders is disruptieve innovatie?

  • Disruptieve innovatie komt nooit uit de sector zelf
    Spotify is niet opgericht binnen de muzieksector, Uber niet door een taximaatschappij, The Huffington Post niet in de klassieke mediawereld en Tesla niet door een autofabrikant. Disruptie die bestaande bedrijven onderuithaalt, komt niet uit die bedrijven zelf.
  • Er is een fundamenteel verschil in visie op technologie
    In klassieke bedrijven is technologie een ondersteuning voor de business of de marketing. Vaak is het een bron van irritatie of frustratie. Een CTO die in de raad van bestuur zit, is een zeldzaamheid. Start-ups vertrekken net van nieuwe technologie (big data, artificiële intelligentie, nieuwe algoritmes, robotica,...) en vragen zich af: wat kunnen we daarmee doen?
  • De innovatie gaat steeds sneller
    Innovatieve bedrijven kunnen op hun beurt onderuitgehaald worden. Apple zag Spotify niet aankomen, Google werd in snelheid gepakt door WhatsApp. Ook disruptieve bedrijven zijn niet immuun voor disruptie. Dat proces verloopt steeds sneller.
  • Start-ups vinden vandaag gemakkelijk geld
    Starters die een goed idee hebben en kunnen bewijzen dat er business in zit, raken tegenwoordig relatief gemakkelijk aan geld om hun idee te ontwikkelen. Groot en kapitaalkrachtig zijn is geen voordeel meer.
Article

18.07.2016

Disruptief werken: de Build - Measure - Learn cyclus

In de lean start-upmethode wordt een imperfect ‘minimum viable product’ snel uitgetest op de markt, aangepast en opnieuw getest, tot het goed zit. Of tot het product gedropt wordt.

Interne innovatie is in gevestigde bedrijven meestal een top-down verhaal. De directie beslist iets en instrueert het middle management, dat de opdracht weer aan de werkvloer doorgeeft. Daarna gaat het weer omhoog en zo een aantal keren op en neer. Geen wonder dat innovatie veel tijd in beslag neemt. Bovendien komt het initiatief van het management. Dat is niet altijd een garantie dat de markt erop zit te wachten.

Start-ups pakken het anders aan. Ze bekijken het door de ogen van de klant, denken na over diens problemen en vragen zich af hoe ze daar als bedrijf een oplossing voor kunnen verzinnen. Die hypothese wordt als ‘minimum viable product’ (MVP) op de markt uitgetest. Zo’n MVP is niet perfect, maar dat geeft niet: het doel is om te leren of er een behoefte aan is. Door de juiste parameters te meten, kan het product snel aangepast en opnieuw uitgetest worden. En weer aangepast. ‘Build - Measure - Learn’ wordt die ontwikkelingscyclus weleens genoemd. In die startfase wordt vooral uitgezocht of het product toekomst heeft. ‘Pivot or Persevere’, heet dat in het jargon: een andere richting uitslaan of verdergaan op de ingeslagen weg.

Discover More

Contact
Close

Contact

Klachten

Zou u onderstaande vragen kunnen beantwoorden? Zo kunnen wij uw aanvraag sneller en op een meer geschikte manier behandelen. Alvast bedankt.

Is uw onderneming/organisatie klant bij BNP Paribas Fortis?

Mijn organisatie wordt bediend door een Relationship Manager:

Uw boodschap

Typ de code die in de afbeelding wordt getoond:

captcha
De Bank verwerkt uw persoonsgegevens overeenkomstig de Privacyverklaring van BNP Paribas Fortis NV.

Bedankt

Uw bericht is verzonden.

We antwoorden u zo snel mogelijk.

Terug naar de huidige pagina›
Top