Article

24.04.2020

Duurzame transitie: de paradoxen van de coronacrisis

Het hangt in de lucht: COVID-19 en het leefmilieu worden steeds met elkaar in verband gebracht in de analyses. Naast elkaar of tegenover elkaar? Oorzaak of gevolg? Rem of accelerator? Hoe zit het precies?

Laten we beginnen met een retorische uitspraak: deze kwestie is complex. En het onderwerp is delicaat. Het coronavirus is in de eerste plaats een extreem ernstige en dodelijke gezondheidscrisis. Een drama op menselijk vlak en een verontrustende situatie voor de gezondheidszorg. Het is moeilijk om deze crisis na zo'n korte tijd vanop een afstand te bekijken, vooral omdat ze nog volop aan de gang is ... En voor hoelang nog? Zodra we de situatie hebben geschetst, kunnen we ons afvragen of er een verband bestaat tussen de pandemie en de onvermijdelijke klimaatdreiging. Is het ene het gevolg van het andere? Zijn beide uitdagingen sterk met elkaar verbonden? Hoe zal de eerste uitdaging de tweede vandaag beïnvloeden? Hoe ziet de toekomst eruit? En staan we op een kruispunt in onze geschiedenis? Allemaal kwesties die analisten van allerlei slag nu al trachten te ontcijferen.

Symptomen van onze slechte werking

Sommigen beweren dat de COVID-19-pandemie een ecologische crisis is. De werking van onze maatschappij zou daar de diepere oorzaak van zijn, omdat de vernietiging van de biodiversiteit het risico op pandemieën zou verhogen. De ontbossing, de uitbreiding van de menselijke habitat of de intensieve landbouw stellen ons steeds meer bloot aan het contact met wilde soorten die drager zijn van ziekten waartegen wij niet immuun zijn. Dat is niet helemaal nieuw, want deze redenen werden al eens aangehaald tijdens de Afrikaanse ebola-epidemie van 2014. En terecht, want COVID-19 is net als ebola, zika, H5N1, hendra, lassakoorts en nipah een ziekte die afkomstig is van de dierenwereld. Erger nog, de verstoringen die worden veroorzaakt door de klimaatopwarming, versterken die bedreigingen zelfs nog ...

Dat benadrukte ook de Franse econoom Gaël Giraud: "We zijn niet alleen de dominante levende soort op deze planeet, maar ook de 'beste' drager van ziektekiemen in de wereld."

Voordelen ... op korte termijn!

Het nieuws verspreidde zich razendsnel op onze planeet: de coronacrisis had een onmiddellijke en 'positieve' impact op verschillende milieu-indicatoren.

  • De sluiting van de fabrieken en de bijna duizend elektriciteitscentrales – en dus ook de daling van de steenkoolconsumptie – en de strikte lockdown in Wuhan zorgden voor een daling van de CO2-uitstoot met 100 miljoen ton. Daarnaast nam ook de luchtvervuiling en de hoeveelheid fijnstof af (tussen 20 en 40%). En dat terwijl de Aziatische reus verantwoordelijk is voor 29% van de globale uitstoot van koolstofdioxide in de atmosfeer.
  • In Italië zien we dezelfde vaststelling. De eerste COVID-19-besmettingshaard in Europa zag de hoeveelheid fijnstof in de lucht dalen sinds de quarantaine werd ingevoerd.
  • En in de VS? Wetenschappers van de universiteit van Columbia schatten dat de CO2-uitstoot in New York is gedaald met 5 tot 10% in slechts één week tijd (de week van 16 maart).

Een gemeenschappelijke vijand

Net als elders in de wereld biedt de vertraging van de menselijke activiteit ook in België onmiddellijke en vanzelfsprekende voordelen voor onze planeet. In dat opzicht zou 2020 weleens een nooit gezien jaar kunnen worden voor de algemene milieubalans ... Maar tegen welke prijs? Gezien de zware impact op de gezondheidszorg, kunnen we maar moeilijk over 'voordelen' spreken. Vooral omdat sommigen vrezen dat de pandemie ervoor zorgt dat de – onder meer financiële – engagementen en middelen voor de milieuproblematiek minder aandacht krijgen. Toch brengt de COVID-19-crisis twee belangrijke elementen naar voren:

  • Alleen een grondige – en vandaag ook gedwongen – paradigmaverandering zou voor een significant positieve impact kunnen zorgen op onze planeet.
  • Ondanks de moeilijkheden om de handen in elkaar te slaan, zijn we wel in staat om ons allemaal te scharen achter één gemeenschappelijk doel.

En morgen?

Hoewel we de coronacrisis onmogelijk 'goed nieuws' kunnen noemen, is ze wel degelijk op zijn minst een historische gebeurtenis. Een scharniermoment, zeg maar. Een kans om lessen te trekken uit het verleden en zo anders te gaan denken ... En onszelf opnieuw uit te vinden! "A pessimist sees the difficulty in every opportunity; an optimist sees the opportunity in every difficulty", zei Winston Churchill ooit. Dat neemt echter niet weg dat de verleiding groot zal zijn om opnieuw in onze business as usual te vervallen zodra de pandemie achter ons ligt. We lopen het risico dat we de economie willen heropstarten om de achterstand in te halen, bijvoorbeeld door het milieu naar de achtergrond te verwijzen. De financiële crisis van 2008 is daar een voorbeeld van (dat we dus zeker niet mogen volgen). Kan de coronapandemie misschien wel dienstdoen als elektroshock, in tegenstelling tot het recente verleden?

De toekomst schrijven we nu ...

Overheden, bedrijven en burgers moeten vandaag meer dan ooit de ecologische dimensie opnemen in de vergelijking van ons maatschappelijke en economische model. Deze gezondheidscrisis brengt de verschillende tekortkomingen van ons systeem onder de aandacht (zoals de productie van medisch materiaal). De voornaamste opportuniteit van deze pandemie is dat we inzicht krijgen in onze gebreken van vroeger en nu: de commerciële globalisering die is opgebouwd rond complexe wereldwijde waardeketens en werkt volgens een just-in-time-methode; de veelvuldige verplaatsingen; de decentralisatie van de industriële productie; het te weinig rekening houden met milieukwesties; het buitensporige gebruik van natuurlijke hulpbronnen enz. Hoewel we vandaag door een moeilijke periode gaan, is dit een belangrijk moment om opnieuw na te denken over onze fundamenten zoals ons businessmodel, onze prioriteiten en onze waarden. Op die manier kunnen we het heden aan zonder de toekomst in gevaar te brengen.

De huidige crisis bewijst dat we in staat zijn om samen te werken en onze doelstellingen op elkaar af te stemmen. We mogen daarbij echter niet vergeten dat deze dringende situatie harde, radicale en soms dramatische keuzes vereist ... Om die reden is het cruciaal dat we zo veel mogelijk anticiperen. Nu actie ondernemen dus om ons op duurzame wijze opnieuw uit te vinden.

Article

06.12.2017

IJslandse fabriek neemt meer CO2 op dan ze uitstoot

Is GreenTech de sleutel om de klimaatopwarming tegen te gaan? Een IJslandse fabriek geeft alvast het goede voorbeeld en wordt koolstofnegatief.

Heel wat landen, waaronder Frankrijk, hebben zich ertoe verbonden hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen door de Klimaatovereenkomst van Parijs te ondertekenen. Steden als Kopenhagen en Barcelona gaan nog verder en willen over enkele jaren koolstofneutraal zijn. Het IJslandse voorbeeld laat zien dat GreenTech kan helpen om die wens in vervulling te laten gaan. Op dat kleine eiland nam het Zwitserse bedrijf Climeworks in een geothermische centrale onlangs het eerste systeem in gebruik dat meer koolstofdioxide (CO2) opneemt dan uitstoot. Het bedrijf past daarbij het CarbFix2-project toe. Het principe is eenvoudig: de machine haalt CO2 uit de lucht en zet het gas voor miljoenen jaren vast in gesteente, zodat het al die tijd niet in de atmosfeer komt. Het proces is wel nog duur, maar een dergelijke vooruitgang voedt de hoop om de opwarming van de aarde onder 2 °C te kunnen houden en de klimaatverandering tegen te gaan. De IJslandse fabriek wordt hiermee de allereerste die koolstofnegatief is.

Bron: L'Atelier
Article

11.12.2017

GreenTech start-up zet luchtvervuiling om in inkt

Wat als luchtvervuiling een grondstof was? Start-up Graviky, geselecteerd op de Hello Tomorrow Global Summit, komt met een originele, milieuvriendelijke oplossing.

Sommige start-ups beschermen de bevolking tegen luchtvervuiling, andere proberen er iets nuttigs mee te doen. Zoals Graviky Labs, een spin-off van MIT Media Lab en uitgeroepen tot een van de zes beste start-ups in de categorie Leefmilieu op de Hello Tomorrow Summit 2017: het bedrijf ontwikkelde Air-Ink, de eerste inkt die gemaakt is van luchtvervuiling.

Met Kaalink, een technologisch procedé aangebracht in het verlengde van de uitlaatpijp van een motorvoertuig, worden de roetdeeltjes in de uitlaatgassen opgevangen. De verzamelde materie ondergaat verschillende bewerkingen om de kankerverwekkende en zware metalen eruit te halen. Het verkregen eindproduct is een gezuiverd pigment op basis van koolstof.

Dat pigment ondergaat vervolgens een aantal scheikundige bewerkingen en levert uiteindelijk verschillende soorten inkt en verfstoffen op. Maar waarom luchtvervuiling niet gewoonweg elimineren in plaats van er inkt van te maken? Omdat vuildeeltjes de neiging hebben om in de lucht te zweven en dat willen we verhinderen, zegt Graviky. Op dit moment loopt een octrooiaanvraag voor de technologie. De toepassingen zijn vooral te vinden in de kunst. Het procedé zou al 1,6 miljard microgram deeltjes hebben opgevangen, wat overeenkomt met het saneren van 1,6 miljard liter buitenlucht. Om het met de woorden van de Amerikaanse architect, ontwerper, uitvinder en futurist Richard Buckminster Fuller te zeggen: "Luchtvervuiling is niets anders dan een grondstof die we niet gebruiken. We laten ze ontsnappen omdat we de waarde ervan niet kennen."

Bron: L’Atelier
Article

12.12.2017

Supergroene bedrijven scoren bij millennials

Millennials liggen wakker van de opwarming van de aarde, maar rekenen op de bedrijfswereld om er iets aan te doen, zo blijkt uit recent onderzoek. Ligt de toekomst van de retailhandel in GreenTech?

Er komt van overal hulp voor onze planeet: 145 landen ondertekenden de Klimaatovereenkomst van Parijs. Op kleinere schaal leggen sommige steden zichzelf normen op die nog verder gaan. Twaalf grootsteden wereldwijd maakten onlangs zelfs bekend dat ze tegen 2030 koolstofneutraal willen zijn om de klimaatopwarming tegen te gaan.

Maar wat doen de bedrijven? Jongere generaties rekenen alvast op hen om actie te ondernemen. Volgens een recent onderzoek, gepubliceerd door PR-groep Shelton, maakt 76% van de millennials zich zorgen over de gevolgen van de klimaatverstoring voor hun levenskwaliteit en 82% voor de levenskwaliteit van hun kinderen. Zelf doen ze weinig: amper 34% recycleert, tegenover 52 % van de Amerikanen in alle leeftijdscategorieën samen. Het probleem gaat hun petje te boven, maar 59% van generatie Y rekent wel op de bedrijven om het uit de wereld te helpen. 70% van de millennials zegt bijvoorbeeld dat de milieupraktijken van een onderneming hun aankoopkeuze beïnvloeden.

Bij de vraag "Aan welke soorten milieu- of sociale praktijken hecht u het meest belang?", komen milieu-issues op de tweede plaats, net na het welzijn van de werknemers. De resultaten stemmen overeen met een eerder onderzoek van Nielsen, waaruit bleek dat 55% van de consumenten bereid zou zijn om meer te betalen voor merken die een positieve impact beloven op het milieu. En dan is er ook nog een rapport van UCLA dat zegt dat werknemers van groene bedrijven productiever zijn dan werknemers van andere bedrijven. Het lijkt er dus op dat bedrijven er veel bij kunnen winnen als ze milieuvriendelijk zijn. Wellicht kan GreenTech de overgang faciliteren.

Bron: L’Atelier
Article

22.02.2018

Elektrische voertuigen, oplaadpunten ... Waar te beginnen?

Elektrische voertuigen hebben oplaadpunten nodig om inzetbaar te zijn. En diezelfde oplaadpunten hebben een voldoende grote elektrische vloot nodig om rendabel te worden. De kip of het ei dus?

Als er twee zaken op het vlak van innovatie nauw met elkaar verbonden zijn, dan wel elektrische wagens en hun oplaadvoorzieningen.

Als u een early adopter bent, beschikt u ofwel over een mooie villa of privéparking waar u een oplaadpunt kunt plaatsen tegen een zeer interessante prijs, ofwel bent u de gelukkige medewerker van een milieubewuste onderneming die gratis oplaadpunten ter beschikking stelt van haar personeel.

Alle andere bestuurders die openstaan voor groene voertuigen en geïnteresseerd zijn in een stille wagen, staan voor verschillende uitdagingen: waar een oplaadpunt te vinden, en tegen welke prijs? Zij moeten uiteraard gerustgesteld worden voordat ze de stap naar een elektrisch voertuig zetten.

Twee huidige gedragspatronen op vlak van opladen

 In 80% van de gevallen laadt de bestuurder het voertuig thuis op. Dat is vaak voldoende omdat de elektrische auto vandaag vooral als vervoersmiddel voor korte afstanden wordt gebruikt (gemiddelde dagelijkse afstand van ongeveer 30 km), voornamelijk in steden.
Voor minder dan 1.000 euro kan de eigenaar van een villa of van een privéparking een oplaadpunt laten installeren door een gespecialiseerde leverancier, zijn autodealer of zijn energieleverancier.

En de overige 20%? De bestuurder van een voertuig dat op straat geparkeerd wordt, zal op zoek gaan naar een openbaar oplaadpunt.
Gelukkig reikt de werkplek steeds vaker de oplossing aan: ondernemingen beginnen, als dienst aan hun medewerkers, oplaadpunten te installeren op hun personeelsparking. Het is een bijkomende tool om milieubewustere mobiliteit te bevorderen. Opladen is vaak gratis en als het gecombineerd wordt met opladen 's nachts, worden langere woon-werkverplaatsingen mogelijk.
Winkelcentra bieden hun klanten ook al gratis oplaadpunten aan. Zo zorgen ze voor meer shoppers, aangezien de klanten zo'n 40 tot 60 minuten in het winkelcentrum blijven.

Nieuwe opportuniteiten, maar met welk businessmodel?

 Privé-exploitanten en energieleveranciers voorzien publieke ruimte, parkings en straten van betalende oplaadpunten. Ze zijn gericht op inwoners die hun wagen elders niet kunnen opladen.
Om het gebruik van elk oplaadpunt te bevorderen, worden creatieve oplossingen voorzien: de beste plaatsen identificeren en bemachtigen, een netwerk vervoegen met een mobiele toepassing die oplaadpunten vindt voor leden, de betaling vereenvoudigen, samenwerken om gelijk te schakelen met de thuistarieven en ga zo maar door. De rentabiliteit van openbare voorzieningen, die afhangt van het gebruik van het oplaadpunt, zal echter onzeker blijven zolang de voorwaarden van andere oplaadmethodes (thuis of op het werk) de voorkeur genieten. Omdat ze niet genoeg kunnen uitbreiden, remmen ze de ontwikkeling van de elektrische wagen af. Een mooie uitdaging voor steden die zich inspannen om het elektrische verhaal de komende jaren verder te ontwikkelen.

Bronnen: LinkedIn

Discover More

Contact
Close

Contact

Klachten

Zou u onderstaande vragen kunnen beantwoorden? Zo kunnen wij uw aanvraag sneller en op een meer geschikte manier behandelen. Alvast bedankt.

Is uw onderneming/organisatie klant bij BNP Paribas Fortis?

Mijn organisatie wordt bediend door een Relationship Manager:

Uw boodschap

Typ de code die in de afbeelding wordt getoond:

captcha
De Bank verwerkt uw persoonsgegevens overeenkomstig de Privacyverklaring van BNP Paribas Fortis NV.

Bedankt

Uw bericht is verzonden.

We antwoorden u zo snel mogelijk.

Terug naar de huidige pagina›
Top