Article

15.03.2018

‘Duurzaamheid als uitdaging’ uitgelegd door een expert in ecologische transitie

Ecologisch gezien is geen enkele activiteit neutraal. Marc Lemaire (EcoRes, Groupe One) over regulering, circulaire economie en de natuurwetten in zijn geheel.

Het lot van mens, aarde en economie is nauw met elkaar verbonden. Niets van wat wij doen is neutraal voor onze planeet ... "Toch hebben we steeds vertrouwd op het paradigma van de scheiding en dat heeft tot de huidige ecologische situatie geleid.
Een geplunderde planeet, een bedreigde biodiversiteit, een extreme CO2-uitstoot, een schadelijke conventionele landbouw", betreurt Marc Lemaire, handelsingenieur, agro-econoom en maatschappelijk ondernemer, die refereert aan de beperkingen van onze planeet waarbinnen de mens correct kan functioneren en leven. " We zijn op een historisch punt beland: drie ervan zijn overschreden.
En we stevenen recht op de muur af. We hebben nooit eerder zo veel dier- en plantensoorten verloren noch zoveel CO2 uitgestoten! Zolang we maar de juiste ingesteldheid hebben, is het evenwel nog niet te laat om te reageren. Marc Lemaire: "Of we blijven aarzelen, of deze generatie neemt haar verantwoordelijkheid voor de volgende en controleert de staat waarin we de aarde aan onze kinderen nalaten. Rekening houdend met het tijdelijk effect; de bosbranden in Portugal en andere klimaatrampen zijn het gevolg van het CO2-gehalte in 1968!"

Volgens de logica van scheiding is het alsof wij ongestraft beslist hebben dat onze activiteiten schadelijk konden zijn voor al de rest: het milieu, de middelen, het planten- en dierenrijk en de planeet waarop we leven.

Collectieve en snelle verandering verwacht

Voor William De Vijlder, hoofdeconoom van de BNP Paribas-groep, is het duidelijk dat de politiek kan helpen om in de markt weer een eenheid, een band te scheppen. Ze kan dit doen door economische spelers aan te moedigen met fiscale voordelen zoals subsidies, fiscaliteit, de markt van de emissierechten ... die de positieve neveneffecten helpen vergroten alsook met normen en sancties om de negatieve externe factoren te beperken.
Marc Lemaire, pionier in ecologische transities, zou de zaken graag sneller zien veranderen: "Het akkoord van Parijs eist reële inspanningen van alle betrokkenen, maar het merendeel valt niet te controleren." Enkel die van grote industriële bedrijven zijn controleerbaar via sectorakkoorden. Daarin worden ze verplicht om hun buitensporige CO2-uitstoot te compenseren door de aankoop van groene certificaten die in het zuidelijke halfrond ontwikkelingsprojecten van hernieuwbare energie financieren."

De bewustwording komt op gang

Waren de meesten van ons zich 20 jaar geleden al echt bewust van de draagwijdte van onze daden en het effect op de aarde die we aan onze kinderen nalaten? Velen waren nog sceptisch over de oorzaken en de omvang van de schade. Vandaag zien we de zaken helderder. Dat is een belangrijke stap die we hebben gezet. Het verband met de gezondheid wordt ook hoe langer hoe belangrijker. Zo bestempelt de Wereldgezondheidsorganisatie 'hormoonontregelaars' (die onder meer terug te vinden zijn in zuigflessen, kunststoffen en conservenblikjes) als risicovol voor de gezondheid. Daarnaast zien we een stijging van het aantal astmalijders en gevallen van vroegtijdige puberteit ... Hierover worden al 15 tot 20 jaar studies gepubliceerd. Vandaag begrijpen we beter wat er allemaal op het spel staat.

Wat wordt van bedrijven verwacht?

Diezelfde bewuste burgers zijn ook werknemers die steeds gevoeliger worden voor de aanpak van hun bedrijf in de strijd tegen de klimaatproblemen. Ze willen een verantwoorde langetermijnaanpak waar iedereen wel bij vaart, gaande van loontrekkenden tot aandeelhouders. Voortaan wordt van een organisatie verwacht dat zij, onder meer in haar financiële balans, rekening houdt met CO2-uitstoot, fijn stof maar ook met de sociale impact. Haar positieve bijdrage aan de maatschappij wordt even belangrijk als haar cijfers en inkomsten.

Waarden waar pioniers als Exki voor staan, zijn inspiratiemodellen geworden. Maar volgens Marc Lemaire zou met een wet het collectieve belang wellicht meer kunnen primeren. "Laten we uitgaan van een sectorlogica: Coca-Cola gaat zich voor deze kwestie niet meten met een IT-speler en een bank vergelijkt zich niet met een Unilever. Laten we dus per sector de uitblinkers identificeren en uitzoeken volgens welke criteria zij strijden. Bionade is een 100% biologisch geproduceerde limonade met 100% biologische grondstoffen zonder een gram alcohol ... Zijn hun criteria algemeen toepasbaar in de hele sector? Zo ja, zou het dan niet opportuun zijn om hun goede praktijken als norm op te leggen aan alle frisdrankmerken?", stelt Marc Lemaire voor.

En afval verandert in een nieuw product

Dit thema moet geen vergaarbak worden van zomaar wat CSR, een beetje groene ontwikkeling en ietwat maatschappelijke verantwoordelijkheid. Steeds meer bedrijfsleiders zien in dat het belangrijk is om de duurzame weg te bewandelen, maar de geleverde inspanningen zijn onvoldoende en blijven verspreid. Vandaag moeten we de volgende stap zetten en de aanpak structureren afhankelijk van de kernactiviteit van het bedrijf. Het concept circulaire economie gaat een vaste plaats verwerven, het is geen hype. Marc Lemaire benadrukt: "Inmiddels is iedereen overtuigd van het belang van recycleren. Dat is goed maar we blijven steken in de lineaire economie, het soort economie dat voor al haar behoeften mineralen uit de aarde haalt en ze daarna weggooit. We doen hetzelfde met 'consumptiegoederen'. "

Laten we dus de natuur observeren en ons laten leiden door haar 'wetten', ingegeven door gezond verstand. In de natuur gaat niets verloren. Alles transformeert uiteindelijk. Een levend organisme dat sterft, wordt geregenereerd als voedingsstof om een ander het leven te schenken. De cycli van leven en dood zijn nauw met elkaar verbonden. Enkel de mens heeft de notie van afval gecreëerd.

In tegenstelling tot de lineaire economie creëert de circulaire economie lussen en zorgt ervoor dat industrieel afval wordt gebruikt binnen een andere economische cyclus: zo wordt frituurolie niet langer weggegooid maar voor 90% gebruikt voor de productie van biodiesel.

Het aparte beheer van biologische en technische cycli is een ander basisprincipe van de circulaire economie. Uit een houten stoel worden 'inerte' onderdelen zoals schroeven en bouten gehaald, die van de levende delen worden gescheiden. Het hout kan opnieuw in het biologische circuit worden opgenomen en een nieuwe cyclus doormaken. Doel? Dat het zoveel mogelijk levens heeft. Dat is ook denkbaar voor de bouten. We gaan hun levensduur trachten te verlengen door ze te recupereren en meermaals te gebruiken zodat we er uiteindelijk minder moeten produceren.

Hoe de levens en de gebruiksduur beheren? Door eigenaar te worden van het materiaal en de traceerbaarheid ervan te organiseren, zoals Umicore dat kobalt koopt in de mijnen van Katanga en er verantwoordelijk voor blijft.
Vanuit deze zorg om middelen intelligent te verdelen, levert de functionaliteitseconomie ook haar bijdrage. "Ik ga geen auto meer kopen om mijn gezin en mezelf zo nu en dan te vervoeren, maar ik ga de dienst ervan huren. Verhuurdiensten breiden zich uit naar steeds meer domeinen, maar er is nog weinig onderzoek naar gedaan", voegt Marc Lemaire er nog aan toe.

De rol van een bank? Keuzes maken

De gevolgen voor de bank zijn in eerste instantie indirect aangezien ze alle activiteiten van haar klanten ondersteunt. Hierdoor krijgt ze nog een andere verantwoordelijkheid.

Hoe ziet Marc Lemaire de rol van een bank in de toekomst? "Een financiële instelling kan zaken echt in beweging zetten. Zoals een boom moet een bank rendabel zijn en wil ze niet sterven. Maar als ze zich de verantwoordelijkheid van een boswachter toe-eigent, kan ze de biodiversiteit in de hand werken door het ontstaan van nieuwe soorten te ondersteunen. Heb ik in mijn bos bomen die de bodem verarmen, met een aanzienlijke bodemdegradatie tot gevolg?" Marc Lemaire: "Stel u voor dat ze, als goede beheerder, beslist om een keuze te maken: minder financiering voor bedrijven die net als sparren de bodem verarmen en een gemakkelijker toegang tot geld voor jonge scheuten die willen groeien. Dit zijn de duurzame goudklompjes van morgen. Dat gebeurt niet van de ene dag op de andere, maar op termijn zou haar portefeuille hierdoor optimaal gestructureerd moeten zijn." Met andere woorden, de bank heeft ook de verantwoordelijkheid om te beslissen waar ze haar energie insteekt: in ondernemingen die de duurzame economie doen draaien of 'sparren' die schadelijk zijn voor het ecosysteem ...

Article

06.12.2017

IJslandse fabriek neemt meer CO2 op dan ze uitstoot

Is GreenTech de sleutel om de klimaatopwarming tegen te gaan? Een IJslandse fabriek geeft alvast het goede voorbeeld en wordt koolstofnegatief.

Heel wat landen, waaronder Frankrijk, hebben zich ertoe verbonden hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen door de Klimaatovereenkomst van Parijs te ondertekenen. Steden als Kopenhagen en Barcelona gaan nog verder en willen over enkele jaren koolstofneutraal zijn. Het IJslandse voorbeeld laat zien dat GreenTech kan helpen om die wens in vervulling te laten gaan. Op dat kleine eiland nam het Zwitserse bedrijf Climeworks in een geothermische centrale onlangs het eerste systeem in gebruik dat meer koolstofdioxide (CO2) opneemt dan uitstoot. Het bedrijf past daarbij het CarbFix2-project toe. Het principe is eenvoudig: de machine haalt CO2 uit de lucht en zet het gas voor miljoenen jaren vast in gesteente, zodat het al die tijd niet in de atmosfeer komt. Het proces is wel nog duur, maar een dergelijke vooruitgang voedt de hoop om de opwarming van de aarde onder 2 °C te kunnen houden en de klimaatverandering tegen te gaan. De IJslandse fabriek wordt hiermee de allereerste die koolstofnegatief is.

Bron: L'Atelier
Article

11.12.2017

GreenTech start-up zet luchtvervuiling om in inkt

Wat als luchtvervuiling een grondstof was? Start-up Graviky, geselecteerd op de Hello Tomorrow Global Summit, komt met een originele, milieuvriendelijke oplossing.

Sommige start-ups beschermen de bevolking tegen luchtvervuiling, andere proberen er iets nuttigs mee te doen. Zoals Graviky Labs, een spin-off van MIT Media Lab en uitgeroepen tot een van de zes beste start-ups in de categorie Leefmilieu op de Hello Tomorrow Summit 2017: het bedrijf ontwikkelde Air-Ink, de eerste inkt die gemaakt is van luchtvervuiling.

Met Kaalink, een technologisch procedé aangebracht in het verlengde van de uitlaatpijp van een motorvoertuig, worden de roetdeeltjes in de uitlaatgassen opgevangen. De verzamelde materie ondergaat verschillende bewerkingen om de kankerverwekkende en zware metalen eruit te halen. Het verkregen eindproduct is een gezuiverd pigment op basis van koolstof.

Dat pigment ondergaat vervolgens een aantal scheikundige bewerkingen en levert uiteindelijk verschillende soorten inkt en verfstoffen op. Maar waarom luchtvervuiling niet gewoonweg elimineren in plaats van er inkt van te maken? Omdat vuildeeltjes de neiging hebben om in de lucht te zweven en dat willen we verhinderen, zegt Graviky. Op dit moment loopt een octrooiaanvraag voor de technologie. De toepassingen zijn vooral te vinden in de kunst. Het procedé zou al 1,6 miljard microgram deeltjes hebben opgevangen, wat overeenkomt met het saneren van 1,6 miljard liter buitenlucht. Om het met de woorden van de Amerikaanse architect, ontwerper, uitvinder en futurist Richard Buckminster Fuller te zeggen: "Luchtvervuiling is niets anders dan een grondstof die we niet gebruiken. We laten ze ontsnappen omdat we de waarde ervan niet kennen."

Bron: L’Atelier
Article

12.12.2017

Supergroene bedrijven scoren bij millennials

Millennials liggen wakker van de opwarming van de aarde, maar rekenen op de bedrijfswereld om er iets aan te doen, zo blijkt uit recent onderzoek. Ligt de toekomst van de retailhandel in GreenTech?

Er komt van overal hulp voor onze planeet: 145 landen ondertekenden de Klimaatovereenkomst van Parijs. Op kleinere schaal leggen sommige steden zichzelf normen op die nog verder gaan. Twaalf grootsteden wereldwijd maakten onlangs zelfs bekend dat ze tegen 2030 koolstofneutraal willen zijn om de klimaatopwarming tegen te gaan.

Maar wat doen de bedrijven? Jongere generaties rekenen alvast op hen om actie te ondernemen. Volgens een recent onderzoek, gepubliceerd door PR-groep Shelton, maakt 76% van de millennials zich zorgen over de gevolgen van de klimaatverstoring voor hun levenskwaliteit en 82% voor de levenskwaliteit van hun kinderen. Zelf doen ze weinig: amper 34% recycleert, tegenover 52 % van de Amerikanen in alle leeftijdscategorieën samen. Het probleem gaat hun petje te boven, maar 59% van generatie Y rekent wel op de bedrijven om het uit de wereld te helpen. 70% van de millennials zegt bijvoorbeeld dat de milieupraktijken van een onderneming hun aankoopkeuze beïnvloeden.

Bij de vraag "Aan welke soorten milieu- of sociale praktijken hecht u het meest belang?", komen milieu-issues op de tweede plaats, net na het welzijn van de werknemers. De resultaten stemmen overeen met een eerder onderzoek van Nielsen, waaruit bleek dat 55% van de consumenten bereid zou zijn om meer te betalen voor merken die een positieve impact beloven op het milieu. En dan is er ook nog een rapport van UCLA dat zegt dat werknemers van groene bedrijven productiever zijn dan werknemers van andere bedrijven. Het lijkt er dus op dat bedrijven er veel bij kunnen winnen als ze milieuvriendelijk zijn. Wellicht kan GreenTech de overgang faciliteren.

Bron: L’Atelier
Article

07.12.2017

Met een Innovation Plane naar Berlijn

Wegens het succes van de Innovation Train naar Parijs (afgelopen maand juni), charterden Co.Station, BECI en Brussels Creative – met de steun van BNP Paribas Fortis – op 23 november een vlucht met 100 zitjes naar Berlijn. In het vliegtuig zaten niet minder dan 54 klanten, medewerkers en experts, uitgenodigd door de bank: klaar om in Berlijn twee dagen lang ogen en oren de kost te geven in het zenuwknooppunt van de circulaire economie.

'Circulaire economie', 'Scaling-up' en 'Artificiële intelligentie en support om de stad opnieuw uit te vinden', zo luidden de drie aangeboden trajecten voor het verblijf in Berlijn. Het programma omvatte bedrijfsbezoeken, workshops en networking. De bank koos resoluut voor het eerste traject en had al haar genodigden ook in die zin gebrieft.

"De circulaire economie is inderdaad een van de grote thema's* in de strategische ontwikkeling van Corporate Banking", verduidelijkt Aymeric Olibet, verantwoordelijk voor de werkgroep die in juli specifiek voor dit thema werd opgericht.

"Wij zijn ervan overtuigd dat de meeste ondernemingen, rekening houdend met de enorme milieu-uitdagingen – met name klimaatverandering en krimpende resources – vroeg of laat hun businessmodel zullen moeten wijzigen. We willen hen sensibiliseren voor die noodzaak, en de reis naar Berlijn was een van onze eerste initiatieven in dat verband. De ondernemingen, maar ook hun relatiebeheerders, moeten weten dat de bank hen kan begeleiden in die overgang."

Verwondering bij klanten

  Frédéric Tourné, Head of Environmental Management bij Befimmo, was ook van de partij. "De uitnodiging was een verrassing, maar wel een héél aangename. Dit is niet meteen wat je van je bankier verwacht, toch? Ik heb kunnen kennismaken met inspirerende projecten zoals 'Block-6' dat afvalwater van een reeks woongebouwen recupereert, zuivert en opnieuw in circulatie brengt: in de woningen maar ook in de groenteteelt (hydroponie) en de viskweek (aquaponie). Ook de ontmoeting met een van de oprichters van Ecosia, de zoekmotor die bomen plant, was zeer interessant."

"Wat me heel speciaal opviel, was de aandacht en de beschikbaarheid die de mensen van de bank voor ons toonden: zij wilden écht inzicht krijgen in onze verwachtingen en behoeften; ze wilden weten waar wij staan in onze denkoefeningen omtrent een meer duurzame wereld. Als je merkt dat je bank die bezorgdheid deelt, krijg je meteen zin om nieuwe projecten op te zetten. Duurzaamheid is absoluut een kernwaarde bij Befimmo, maar we kunnen nog meer doen. Dat is meer dan ooit mijn overtuiging. Het is ook zeer waardevol om andere ondernemingen te ontmoeten, even uit te breken uit je dagelijkse routine met haar oogkleppen. Kortom: ik ben teruggekeerd met mijn jaszak vol businesskaartjes en met heel veel zin om dingen in beweging te brengen in mijn onderneming."

Inspiratie vanuit de natuur

De circulaire economie vindt inspiratie in de principes van het levende: alles draait rond cycli (en recyclage), onderlinge afhankelijkheid, samenwerking, optimalisering (in plaats van maximalisering).

Aymeric Olibet: "Dat soort economie streeft naar beperking van negatieve bijwerkingen zoals het verbruik van grondstoffen en energie, ten voordele van positieve bijwerkingen zoals het regenereren van de biosfeer of het scheppen van lokale werkgelegenheid. Het is onze ambitie om projecten te ondersteunen die willen overstappen van lineaire naar circulaire industriële productieprocessen. Ondersteuning, dat is niet alleen aangepaste financiële oplossingen aanbieden, maar ook en vooral de klant helpen om zichzelf kritisch te wegen en de stap te zetten. De reis naar Berlijn was – zo hoop ik – het eerste event in een lange reeks."

Meer informatie over de reis vind je hier.

*De andere thema's in de strategische ontwikkeling van Corporate Banking zijn: de decarbonisatie, het menselijke kapitaal en de smart cities.

Discover More

Contact
Close

Contact

Klachten

Zou u onderstaande vragen kunnen beantwoorden? Zo kunnen wij uw aanvraag sneller en op een meer geschikte manier behandelen. Alvast bedankt.

Is uw onderneming/organisatie klant bij BNP Paribas Fortis?

Mijn organisatie wordt bediend door een Relationship Manager:

Uw boodschap

Bedankt

Uw bericht is verzonden.

We antwoorden u zo snel mogelijk.

Terug naar de huidige pagina›
Top