Article

02.09.2020

5 feiten die u nog niet kende over koelsystemen

Vervuilende gefluoreerde gassen zijn nog heel aanwezig in de koelsector (in ruime zin). Maar de jacht op HFK's zal worden opgedreven. Is uw bedrijf klaar voor deze revolutie?

  1. Voor 30% verantwoordelijk voor de klimaatopwarming

    We wisten al dat CFK's mee voor het gat in de ozonlaag hebben gezorgd. Net daarom werden ze verboden. Voortaan weten we ook hoe zwaar de HFK's doorwegen in de klimaatopwarming: volgens onderzoekers van de universiteit van Columbia (Verenigde Staten) zouden ze verantwoordelijk zijn voor een derde van de klimaatopwarming die vastgesteld werd tussen 1955 en 2005. Hun ‘schuld’ zou zelfs oplopen tot 50% wat het smelten van de ijskappen en de temperatuurstijging op de Noordpool betreft. Niet verwonderlijk trouwens, want sommige koelmiddelen kunnen tot 23.000 keer vervuilender zijn dan CO2. Zo komt een jaarlijkse lozing van 10 kg R-404A – een gas dat tot nu toe nog gebruikt wordt in koelinstallaties – overeen met de uitstoot van bijna 33 ton koolstofdioxide in de atmosfeer (GWP van 3.300). Om nog maar te zwijgen over het feit dat de natuur deze emissies – in tegenstelling tot CO2 – niet kan opvangen. Deze verwoestende gevolgen voor het milieu verklaren meteen de reglementaire ‘revolutie’ die het gebruik van de meest vervuilende gefluoreerde gassen wil terugdringen: die met een hoog GWP (Global Warming Potential). 

  2. De prijsstijging van HFK's is moordend voor het budget van bedrijven

    De reglementaire kalender die geleidelijk aan wordt opgelegd aan alle economische spelers, beïnvloedt ook de vraag naar en het aanbod van HFK's. Laten we het voorbeeld nemen van de beruchte R-404A: deze mag sinds 1 januari van dit jaar niet meer op de markt worden gebracht. Maar dat neemt niet weg dat heel wat installaties nog R-404A bevatten (tot in 2030). Dat betekent dat bedrijven die dit soort installaties bezitten, deze HFK nog steeds nodig hebben om hun koelsystemen te kunnen gebruiken. Resultaat? De prijs van de R404A-vloeistof ging maal zeven tussen januari 2017 en januari 2018: ofwel van € 13,72/kg naar € 92,54/kg in een jaar tijd. Een stijging waar bovendien de toename van andere onderhoudskosten moet worden bijgerekend. Plus de mogelijke belastingen en sancties die eraan zitten te komen ... De conclusie is dan ook overduidelijk: de installaties die de nieuwe normen niet respecteren, moeten worden vervangen of aangepast. 

  3. 79% minder HFK's op de markt tegen 2030

    Het is een van de meest opvallende punten op de gefaseerde agenda: de wereldwijde hoeveelheid vervuilende gefluoreerde gassen die op de Europese markt komen, tegen 2030 met 21% verminderen (in vergelijking met referentiejaar 2015). Tegen 2036 moet dit volume zelfs verder dalen tot 15%. Zo luiden de doelstellingen van de meeste landen die in 2016 het Akkoord van Kigali ondertekenden: de 59 naties die zich geëngageerd hebben om een strikt tijdschema te respecteren. De phase out voor de Europese landen?

  4. CO2? Oplossing van de toekomst voor uw koelsystemen
  5. We wijzen maar al te graag met de vinger naar koolstofdioxide, maar niet alle CO2 is hetzelfde. Meer nog, de terugkeer naar natuurlijke koelmiddelen is een van de meest veelbelovende alternatieven om de HFK's te vervangen. Met op kop CO2 in vloeibare vorm (en niet de CO2 die ontstaat door verbranding van fossiele brandstoffen), maar ook ammoniak, propaan of isobutaan. Stuk voor stuk gassen die aanwezig zijn in de natuur en die – in de proporties die gebruikt worden in koelsystemen – een verwaarloosbare impact hebben op de planeet. Wanneer u uw installaties vervangt, volstaat het niet om een alternatief te vinden. De gekozen oplossing moet bovendien ook duurzaam zijn. CO2 biedt tal van voordelen:

    • Milieu: het aardopwarmingsvermogen van CO2 is ... 1, omdat het als maatstaf dient voor de meting van het GWP.
    • Veiligheid: CO2 is noch ontvlambaar, noch giftig en brengt dus weinig risico’s met zich mee voor een commercieel of industrieel gebruik.
    • Reglementering: CO2 is niet onderworpen aan een specifieke beperking of verplichting. Het is een natuurlijke oplossing voor de toekomst.
    • Techniek: koolstofdioxide is zowel ‘van nature uit’ beschikbaar, flexibel en geschikt voor alle soorten toepassingen als energie-efficiënt. Er zijn momenteel al betrouwbare koelsystemen op de markt die gebruikmaken van CO2.
    • Budget: CO2 kost veel minder dan de huidige HFK's, onder andere omwille van de toegankelijkheid ervan.

Uw installaties aanpassen zonder aan uw totaalfactuur te raken? Dat kan.

U begrijpt het al: de aanpassing van uw koelsystemen is onvermijdelijk. En dat zowel om financiële en reglementaire als ecologische redenen. Dankzij nieuwe financiële oplossingen zoals ‘cooling as a service’ kunt u de regels naleven zonder grote investeringen te moeten doen. Deze formule, die wordt uitgewerkt met een partner-installateur en uw bank, verzekert optimale resultaten op drie vlakken. Vanuit uw perspectief? Uw installaties zijn conform de normen, uw energieprestaties worden contractueel gegarandeerd (net als het onderhoud van de uitrusting) en u betaalt enkel een periodiek bedrag voor de dienstverlening.

Onze experten van het Sustainable Business Competence Centre
begeleiden u tijdens uw duurzame transitie.
Aarzel niet om hen te contacteren!
Article

10.08.2020

Verbod op HFK's: voor iedereen!

Fluorgassen zijn alomtegenwoordig in de koelindustrie. Maar dat betekent niet dat de nieuwe regels alleen maar gelden voor 'koelprofessionals'. Wat betekenen die regels voor uw installaties?

In tegenstelling tot wat u zou kunnen denken, krijgen zo goed als alle sectoren van dichtbij of veraf te maken met fluorgassen (of F-gases in het Engels). En dan hebben we het niet alleen over installateurs. De evolutie in de regelgeving rond HFK's heeft dus een grote impact op heel wat bedrijven. En net als heel vaak, geldt ook hier hetzelfde advies: wacht niet tot de laatste minuut om uw bedrijf aan te passen aan de nieuwe normen, want dan zou het weleens fout kunnen aflopen.

Fluorgassen zijn overal

HFK's zijn niet alleen dagelijkse kost voor 'koelprofessionals'. Deze gassen komen voor in tal van systemen en installaties: van airco tot koeling, en van diepvriessystemen tot koelaggregaten en warmtepompen.

  • Is uw bedrijf actief in de glassector? De warmtebehandeling is een van de essentiële stappen bij de productie van glas. Maar ook de koeling speelt een belangrijke rol.
  • In de voedingsmiddelenindustrie? De koudeketen is cruciaal om voedingswaren voortdurend gekoeld of bevroren te houden op een bepaalde temperatuur. Het doorbreken van de koudeketen kan veel schade en grote risico's veroorzaken.
  • Ook in de farmaceutische sector speelt de koudeketen een doorslaggevende rol.
  • Ook de bouwsector ontsnapt niet. Zeker niet op het moment dat de bouwheer moet kiezen welke technieken hij zal installeren (airco, ventilatie, verwarming enz.). Bovendien leggen de normen inzake energie-efficiëntie de bouwsector nieuwe verplichtingen op.
  • Nog meer sectoren? Jawel, denk maar aan grootwarenhuizen, biotechbedrijven of transportbedrijven.
  • En dan is er ook nog de IT-sector die zijn datacenters koel moet houden ... 

Het afscheid van HFK's is begonnen ...

U hebt het goed begrepen: de geleidelijke verdwijning van HFK's treft heel wat sectoren en bedrijven, zowel rechtstreeks als onrechtstreeks. Misschien is uw bedrijf daar ook bij? De phase out van deze fluorgassen is dan ook aan de gang: u kunt er niet meer aan ontsnappen. Maar wat is nu het belangrijkste doel? Tegen 2030 wil men een daling met 79% van de HFK-tonnages die op de Europese markt worden gebracht, alsook een daling met 85% van het gebruik van de meest vervuilende soorten tegen 2036. In de praktijk zien we echter nu al dat heel wat HFK's worden gebannen in verwarmingsinstallaties, ventilatie, airco en koeling (HVAC). Het gaat dus niet meer om een uitdaging voor morgen ... maar voor vandaag! Een overzicht van de deadlines:

  • HFK's met een GWP van meer dan 2.500 zijn nu al verboden.
  • Vanaf 2022 mogen alleen nog fluorgassen met een GWP onder 150 worden gebruikt in centrale koelsystemen voor commercieel gebruik (met een vermogen boven of gelijk aan 40 kW).
  • In 2030 zullen alle HFK's met een GWP boven 150 verboden worden. 

En morgen? Dan is het misschien al te laat ...

Wat als u HFK's vandaag nog niet ernstig neemt? Dan zijn dit de gevolgen voor uw bedrijf.

  1. De voornaamste impact? Prijsstijgingen

    Door de geleidelijke verdwijning van HFK's zal er een toenemend tekort zijn aan de fluorgassen die momenteel worden gebruikt in verschillende soorten installaties. Met een prijsstijging als logisch gevolg. Het onderhoud en de bevoorrading zullen dus een stuk duurder zijn voor bedrijven die blijven hangen in de oude standaarden.

  2. Er zullen sancties volgen

    De controles en vereisten op het vlak van monitoring zullen toenemen om de regelgeving te kunnen handhaven. Het zal u dan ook niet verbazen dat bedrijven waarvan de installaties niet conform zijn, hoge boetes zullen moeten betalen. Resultaat? Alle bedrijven die deze aanpassingen hebben uitgesteld tot de laatste minuut, zullen op hetzelfde moment nieuwe installaties nodig hebben. En dat brengt ons bij het derde gevolg ...

  3. Een logische maar voorspelbare stormloop
    De vraag naar installaties die aan de normen voldoen, zal logischerwijs stijgen naarmate de deadlines naderen. In België is er echter al een groot tekort aan arbeidskrachten in de koelsector. Bovendien kunnen vandaag nog niet alle koeltechnici op de markt even goed overweg met deze gassen 'van de toekomst'. Bent u dus van plan om pas in 2025 een afspraak te maken voor een audit of de vervanging van uw installaties? Dan zult u maanden moeten wachten! En dan zit u natuurlijk weer met de prijsstijgingen en de sancties ...

Klaar dus om uw koelsystemen vandaag al aan te pakken?

Onze experts van het Sustainable Business Competence Centre
begeleiden u bij uw duurzame transitie.
Neem zeker contact met hen op!
Article

06.08.2020

De koelrevolutie

Het regelgevende kader is de voorbije decennia voortdurend veranderd ... De volgende stap? De geleidelijke verdwijning van vervuilende fluorgassen (HFK's) in koelsystemen.

De wereld van de fluorgassen kent een ware revolutie ... Wees gerust, de technische uitleg zullen we u besparen, maar we hebben het hier voornamelijk over de meest vervuilende fluorkoolwaterstoffen (afgekort HFK's of F-gases in het Engels). Die gassen zijn aanwezig in de meeste koelinstallaties en extreem schadelijk voor het milieu. Om die reden worden ze vandaag opgespoord en op die manier zullen ze ook geleidelijk verdwijnen. Er komt dus een golf van nieuwe regelgevingen op ons af die een aanzienlijke impact zal hebben op de meeste sectoren en bedrijven, zélfs de bedrijven die denken dat deze regels niet voor hen zullen gelden. De wetgevende agenda werd al opgestart in Europa en wereldwijd. De planning verloopt in fases en is gespreid in de tijd ... maar de deadlines komen dichterbij! Een revolutie die we dus maar beter kunnen voorbereiden in plaats van ze te ondergaan. Om de huidige uitdagingen beter te begrijpen, blikken we dan ook even terug in de tijd ...

Het 'gat' in de ozonlaag

In de eerste helft van de negentiende eeuw werd er voornamelijk met natuurlijke gassen gekoeld, zoals butaan, propaan, ammoniak en CO2. Na de Tweede Wereldoorlog doken echter de eerste chemische alternatieven op: de chloorfluorkoolwaterstoffen (CFK's) en later ook de hydrochloorfluorkoolwaterstoffen (HCFK's). Dankzij hun interessante eigenschappen (onontvlambaar, stabiel, inert en niet duur) werden zij de norm in de meeste industriële sectoren (koeling, industriële reiniging, stuwmechanismen, isolatieschuim enz.). In de jaren 80 ontdekten wetenschappers echter de negatieve impact van CFK's op de ozonlaag. Het resultaat? In 1987 werd een multilaterale milieuovereenkomst ondertekend: het Montrealprotocol. Dat protocol bekrachtigde het engagement van de staten om CFK's geleidelijk (vóór de jaren 2000) te verbieden, met de bedoeling de verzwakking van de ozonlaag een halt toe te roepen. Enkele jaren later, meer bepaald in 1992, werden de HCFK's met de vinger gewezen. Ook die gassen (waaronder R-22, dat toen zeer veel werd gebruikt in airco's) begonnen vanaf de jaren 2000 stilaan te verdwijnen.

Van CFK's naar HFK's: het probleem verschoven

De verdwijning van de CFK's – onder meer van freon-11 dat zeer vaak werd gebruikt in de koelindustrie – en vervolgens van de HCFK's leidde tot het massale gebruik van HFK's (of F-gases in het Engels). Deze fluorgassen van synthetische oorsprong (samengesteld uit atomen van koolstof, fluor en waterstof) leken toen het ideale alternatief ... Hun technische eigenschappen leken zeer sterk op die van CFK's, maar dan met een veel betere energie-efficiëntie. Bovendien leken ze een stuk vriendelijker voor de ozonlaag. Maar wat was dan het probleem? Op dat moment wist men nog niet dat deze fluorgassen zeer sterke broeikasgassen zijn en dus voor een groot stuk verantwoordelijk zijn voor de klimaatopwarming. HFK's zouden immers tot 23.000 keer vervuilender zijn dan CO2. HFK's waren dus geen oplossing meer maar een probleem en kregen hetzelfde lot toebedeeld. Er kwam dus een nieuwe golf van verbodsregels op gang om het gebruik van deze fluorgassen terug te dringen. Gevolg? Het geleidelijke einde van de meest vervuilende HFK's ...

Van Montreal tot Kigali via Kyoto

De eerste bewustwording werd concreet vastgelegd in de teksten van het Kyotoprotocol, dat werd goedgekeurd op 11 december 1997. Dat akkoord identificeerde HFK's als broeikasgassen en legde een doelstelling vast: de volledige uitstoot met minstens 5% terugdringen tussen 2008 en 2012 (ten opzichte van het niveau van 1999). Die ambitie werd evenwel naar beneden toe bijgesteld in 2012 ... Het internationale Kigali-akkoord (van oktober 2016) zorgde evenwel voor een aanpassing na maar liefst zeven jaar onderhandelen. Dat akkoord werd ondertekend door 69 landen, waaronder ook België, en bevat onder meer de volgende punten:

  • een agenda in fases voor de stopzetting van het gebruik van deze fluorgassen;
  • een 'soepeler' regime voor de ontwikkelingslanden;
  • de mogelijkheid om de partijen een sanctie op te leggen indien zij hun engagement niet nakomen.

Het geleidelijke einde van de meest vervuilende HFK's ...

De afbouw van het gebruik van fluorgassen heeft dus betrekking op verschillende landengroepen en is opgedeeld in verschillende deadlines:

  • De ontwikkelde landen engageerden zich om hun verbruik met 10% terug te dringen vóór 2019 (ten opzichte van de niveaus van 2011-2013). De volgende grote stap is in 2025: tegen dan zal het gebruik van HFK's met 45% worden teruggedrongen. En tegen 2036 spreekt men zelfs van een daling met 85%.
  • De ontwikkelingslanden – waaronder de grootste HFK-producent ter wereld (China) en de landen van Afrika en Zuid-Amerika – starten hun transitie pas in 2024, met een daling van 80% voor ogen tegen 2045.
  • Een derde landengroep bestaat uit India, Pakistan, Iran, Irak en de Golfstaten, allemaal grote airco-verbruikers. Hun planning gaat van start in 2028 en beoogt een globale daling van 85% tegen 2047.

De EU volgt en mikt op 2030

De Europese Unie voert een hevige strijd tegen de opwarming van de aarde en beschouwt de verdwijning van de HFK's dan ook als een absolute prioriteit. Een Europese richtlijn legde al een geleidelijk verbod (tussen 2011 en 2017) op van bepaalde fluorgassen in de nieuwe aircosystemen van auto's. Die wens werd nogmaals versterkt in 2015 in een nieuwe tekst: die voorziet in 2030 in een daling met 79% van de HFK-tonnages die op de Europese markt worden gebracht (vergeleken met 2015). Tot zover de globale verplichtingen dus ... De regelgevende teksten zijn uiteraard een stuk gedetailleerder en bepaalde veelvoorkomende HFK's worden zelfs dit jaar al of vanaf 2022 verboden. Reden te meer dus om u zo snel mogelijk in deze materie te verdiepen!

Onze experts van het Sustainable Business Competence Centre
begeleiden u bij uw duurzame transitie.
Neem zeker contact met hen op!
Article

09.08.2020

Fluorgassen: tot 23.000 keer vervuilender dan CO2

Koolstofdioxide wordt vaak met de vinger gewezen als een van de grote verantwoordelijken voor de klimaatopwarming. Toch zijn er ook andere gassen die veel worden gebruikt en erg schadelijk zijn voor onze planeet: HFK's!

Sinds de jaren negentig werden CFK's en HCFK’s geleidelijk vervangen door HFK's* (of F-gases in het Engels). Dat gebeurde in tal van sectoren, met als koploper de koelindustrie omdat deze gassen essentieel zijn in koelprocessen. Deze fluorgassen van synthetische oorsprong zijn samengesteld uit atomen van koolstof, fluor en waterstof en waren zo populair omdat ze een aantal zeer interessante eigenschappen hebben. Zo hebben ze een hogere energie-efficiëntie dan CFK's, zijn ze gematigd ontvlambaar, weinig giftig enz. Allemaal troeven die HFK's onmisbaar hebben gemaakt in tal van industriële toepasingen. In tegenstelling tot CFK's vormden HFK's geen rechtstreeks gevaar voor de ozonlaag. Uiteraard hebben ook deze gassen een keerzijde: hun impact op de planeet is immers verre van neutraal. Reden te meer waarom ook zij vandaag onder vuur liggen.

HFK's met een hoog GWP in het vizier

Het verbod op fluorkoolwaterstoffen krijgt concreet vorm in een geleidelijke verdwijning van de meest vervuilende versies. En terecht, want er bestaan heel wat soorten HFK's. Elke soort heeft zijn eigen kenmerken en toepassingen, en ook een andere impact op onze planeet. Die verschillen komen tot uiting in een algemene index: het aardopwarmingsvermogen of GWP (global warming potential). Aan de hand van deze index kan de invloed van deze broeikasgassen op het klimaatsysteem worden gemeten, rekening houdend met hun stralingseigenschappen en levensduur. Dit meetinstrument is zo opgebouwd dat het het opwarmingsvermogen van HFK's vergelijkt met een kilogram CO2, doorgaans op een schaal van 100 jaar. Het zijn dus vooral de HFK's met een hoog GWP die onder vuur liggen en dus moeten verdwijnen. Maar wat betekent dat nu in de praktijk?

Extreem vervuilend

Naast de problematiek rond het einde van de levensduur van koelsystemen, zijn gaslekken een van de grootste klimaatuitdagingen als het gaat om HFK's. Neem nu bijvoorbeeld een circuit met 100 kg van een veelvoorkomende HFK. Als die installatie elk jaar 5% fluorgassen laat ontsnappen, komen we aan een uitstoot van 5 kg HFK in de atmosfeer ... Dat klinkt inderdaad nogal abstract. Precies om die reden is de GWP-index zo interessant: deze index neemt koolstof immers als ijkpunt. En terecht, want de huidige HFK's hebben een GWP dat kan variëren van 4.000 tot maar liefst 23.000. Met andere woorden? Het schadelijke potentieel van een HFK kan tot 23.000 keer hoger zijn dan dat van CO2. We keren even terug naar ons voorbeeld: als het GWP van fluorgas 10.000 bedraagt, dan zou een jaarlijks lek van 5 kg overeenstemmen met 50 ton koolstofdioxide die vrijkomt in de lucht ... het equivalent van een wagen die bijna vijf keer rond de aarde rijdt! Voor CO2 bestaan er bovendien oplossingen voor compensatie of captatie en die zijn er voor fluorgassen niet.

Revolutie aan de gang

Door HFK's geleidelijk minder te gebruiken, zouden we "tegen 2050 tot 90 miljard ton CO2-equivalenten kunnen vermijden", aldus de cijfers van het Institute for Governance and Sustainable Development. Dat zou betekenen dat onze aarde 0,1 graad minder opwarmt in 2050 en 0,5 in 2100. Voor die algemene inspanning kijken we echter niet alleen naar de fabrikanten van airco- of koelinstallaties. Alle sectoren moeten hun steentje bijdragen en de deadlines die door de regelgeving worden bepaald, komen steeds dichterbij. Zonder een actieplan op korte termijn, komt u misschien wel met uw rug tegen de muur te staan. En de druk zal niet alleen uit wetgevende hoek komen ... Investeerders, banken, consumenten, klanten en leveranciers schenken steeds meer aandacht aan milieukwesties. Bedrijven die blijven vervuilen zonder de nodige maatregelen te nemen, zullen op termijn heel wat commerciële en financiële deuren voor hun neus zien dichtgaan. Wacht dus niet langer en schik u naar de normen, want er zijn vandaag wel degelijk alternatieven op de markt!

De alternatieven voor HFK's

  1. Terugkeer naar natuurlijke koelstoffen: een van de mogelijkheden is het gebruik van propaan, koolstofdioxide of methylpropaan. Deze gassen vinden we terug in de natuur. De hoeveelheden die in koelsystemen worden gebruikt, hebben een verwaarloosbare impact op onze planeet. Ze hebben echter ook hun gebreken en zijn niet geschikt voor alle toepassingen. Om die reden beginnen de grote gasspelers nieuwe formules aan te reiken.
  2. Een nieuwe generatie HFK's: deze nieuwe HFK's zijn uiteraard een stuk 'milieuvriendelijker' en hebben een lagere GWP-index. Zo kan de vervuilende factor van dergelijke HFK's dalen van 4.000 naar 775. Of dat beter is? Absoluut, zolang de wetgeving deze HFK's toelaat natuurlijk. Want wie weet worden ook deze varianten in de toekomst verboden … Deze nieuwe generatie is dus geen optimale oplossing op lange termijn. Wanneer uw installaties aan vervanging toe zijn, kunt u dus maar beter meteen kiezen voor milieuvriendelijkere mogelijkheden om het risico op een verbod in de toekomst te vermijden.
  3. Andere chemische alternatieven: hydrofluoroolefines of HFO's worden bijvoorbeeld al gebruikt in de auto-industrie. Hun grootste troef is hun zeer lage GWP van 2 tot 8. Daardoor zijn HFO's duidelijk een stuk minder vervuilend in geval van lekken. Bovendien zijn HFO's weinig ontvlambaar, vrij performant en niet al te duur.

 

*Het kan gaan om fluorkoolwaterstoffen, perfluorcarbon (PFC), zwavelhexafluoride (SF6) of stikstoftrifluoride (NF3).

Onze experts van het Sustainable Business Competence Centre
begeleiden u bij uw duurzame transitie.
Neem zeker contact met hen op!
Article

15.01.2021

Bouwen we binnenkort met CO²?

Het klinkt wat futuristisch, maar vandaag is bouwen met CO² mogelijk. Dankzij versnelde carbonatatie wordt CO² gebruikt om bouwmateriaal te produceren. Een duurzaam voetpad in Gent illustreert hoe veelbelovend deze nieuwe technologie is.

Versnelde carbonatatie, ook CO2 mineralisatie genoemd, is een veelbelovende technologie om de bouwsector duurzamer te maken. Het leidt niet alleen tot een lagere CO2-uitstoot, maar ook tot een negatieve CO2-uitstoot door koolstofdioxide permanent op te slaan in waardevolle producten zoals bakstenen en tal van andere bouwmaterialen.

CO2 Value Europe, een denk- en doetank die de CCU-gemeenschap (Carbon Capture & Utilisation) vertegenwoordigt in Europa, organiseerde midden december een webinar over hoe CO2 gebruikt kan worden om bouwmateriaal te creëren. Aan de hand van concrete toepassingen werd het grote potentieel van deze duurzame technologie geïllustreerd, in het bijzonder voor de bouwsector. BNP Paribas Fortis is niet alleen financiële partner van CO2 Value Europe, als bank zetten we zelf ook sterk in op de ondersteuning van duurzaamheid in bedrijven.

Tweede meest vervuilende industriële sector

De cementindustrie is niet alleen één van de grootste industrieën wereldwijd, maar met een hoge uitstoot aan rookgassen ook één van de meest vervuilende. Cement is een cruciaal onderdeel voor beton, op zijn beurt onmisbaar voor de bouwsector. Een duurzaam alternatief voor cement, zou een wereld van verschil kunnen maken. Een van de manieren om dat te doen is via carbonatatie, ook gekend als CO2 mineralisatie.  Een CCU-technologie die nog niet zo gekend is, maar die wel een grote en positieve impact kan hebben op het klimaat en het milieu.

Versneld natuurverschijnsel

Carbonatatie is een natuurlijk proces waarbij bepaalde mineralen reageren met koolstofdioxide waardoor onder meer een soort kalksteen en dolomietsteen ontstaan. Zo’n proces duurt in de natuur duizenden jaren, maar dankzij innovatieve methodes kan het vandaag versneld worden tot slechts enkelen minuten. Dat vraagt weinig energie en met het resultaat kunnen verschillende producten gecreëerd, waaronder bouwstenen, waarin CO2 permanent opgeslagen blijft.

CO2 all the way

De ontwikkeling van deze CCU-technologie is de afgelopen jaren in een stroomversnelling gekomen. Dat resulteert vandaag in alternatieven voor cement die beantwoorden aan de technische vereisten van de bouwsector. CO2 kan op verschillende manieren opgeslagen worden in bouwmaterialen. Zo kan de injectie van CO2 helpen bij het uitharden van cement als alternatief voor water. Maar daarnaast kan het ook gebruikt worden om mineraal afval afkomstig van de staal- en mijnindustrie om te zetten in nieuwe producten zoals toeslagmateriaal dat als basis kan dienen voor plaveien of bouwblokken.

Goed voor onze planeet

Het effect van CO2 mineralisatie op het milieu is aanzienlijk omdat het op verschillende niveaus werkt. De globale reductie van CO2-emissies wordt geschat op 250 tot 500 miljoen ton per jaar in 2030 (bron: CO2 Value Europe).

  • CO2 kan rechtstreeks onttrokken worden uit rookgassen die afkomstig zijn van industriële processen in de staal-, cement- en chemische sector. Er is geen concentratie of behandeling nodig.
  • CO2 kan rechtstreeks uit de atmosfeer gehaald worden en zorgt zo voor een negatieve koolstofuitstoot.
  • In beide gevallen blijft CO2permanent in de eindproducten opgeslagen.
  • Er wordt mineraal afval en zelfs bouwafval gebruikt om met CO2 nieuwe bouwmaterialen te maken. Dat afval komt dus niet langer op een stortplaats terecht, wat ook kosten bespaart.
  • Dankzij die recyclage moeten minder natuurlijke nieuwe bronnen aangesproken worden.

What’s the catch?

Zoals bij elke nieuwe ontwikkeling zijn er ook uitdagingen. Om een echt competitief en waardevol alternatief voor beton te kunnen aanbieden binnen een circulaire economie zijn investeringen en aanpassingen nodig.

  • Fabrieken moeten hun installaties aanpassen. De nabijheid van een voldoende grote bron van CO2, zoals een staalfabriek, is aan te raden zodat de CO2 en het afval dat gebruikt wordt niet vervoerd moet worden.
  • Nieuwe producten produceren, al is het met koolstofdioxide en afval, vraagt energie en leidt dus ook tot CO2-uitstoot. Om het duurzaam effect te vergroten, zou daarom zoveel mogelijk hernieuwbare energie gebruikt moeten worden.
  • Versnelde carbonatatie is vrij nieuw en alle processen verlopen nog niet optimaal.
  • En dan is er nog het beleid en het wetgevend kader. Dat is vandaag nog onvoldoende afgestemd op deze nieuwe technologie waardoor een snelle uitrol van CCU-technologieën gehinderd wordt. Iets wat CO2 Value Europe alvast op de voet opvolgt.

Maar ondanks deze uitdagingen gaf Andre Bardow (professor Energy & Process Systems Engineering aan ETH Zurich) in het webinar aan dat hij ervan overtuigd is dat CO2mineralisatie de CO2-voetafdruk vermindert vanuit levenscyclusperspectief. Meer zelfs dan CCS (Carbon Capture & Storage) of het opslaan van koolstofdioxide.

Zero waste in eigen land

Vandaag zijn er wereldwijd al fabrieken die CO2-arm bouwmateriaal produceren. Een daarvan staat in Limburg. Het Genkse Orbix is erin geslaagd uit restafval van staalproductie (zogenaamde metaalslakken) mineralen te zuiveren die als basis dienen voor klimaatvriendelijke betonstenen. Niet alleen wordt er vloeibare CO2 gebruikt voor de productie van betonstenen in plaats van vervuilende cement, er wordt ook restafval gerecycleerd dat anders op een stort gedumpt zou worden. 

Een mooi voorbeeld ligt in Gent. Orbix realiseerde er in samenwerking met de Vlaamse onderzoeksinstelling VITO het project Stapsteen voor de stad Gent. U kan daar over het eerste Belgische circulaire voetpad lopen in de Leewstraat: 100m2, volledig opgebouwd uit duurzame stenen en goed voor een besparing van maar liefst 2 ton CO2!

Hebt u plannen in 2021 rond duurzaamheid? Onze experts van het Sustainable Business Competence Centre kunnen u adviseren over innovaties, zoals deze CO2 mineralisatie, en begeleiden bij uw duurzame transitie.

Discover More

Contact
Close

Contact

Klachten

Zou u onderstaande vragen kunnen beantwoorden? Zo kunnen wij uw aanvraag sneller en op een meer geschikte manier behandelen. Alvast bedankt.

U bent zelfstandige, oefent een vrij beroep uit, start of leidt een kleinere, lokale onderneming? Ga dan naar onze website voor professionelen.

U bent particulier? Ga dan naar onze website voor particulieren.

Is uw onderneming/organisatie klant bij BNP Paribas Fortis?

Mijn organisatie wordt bediend door een Relationship Manager:

Uw boodschap

Typ de code die in de afbeelding wordt getoond:

captcha
Check
De Bank verwerkt uw persoonsgegevens overeenkomstig de Privacyverklaring van BNP Paribas Fortis NV.

Bedankt

Uw bericht is verzonden.

We antwoorden u zo snel mogelijk.

Terug naar de huidige pagina›
Top